text

सूक्त १०१

16 मन्त्रों वाला सम्पूर्ण ऋग्वेद सूक्त: संस्कृत पाठ, IAST लिप्यन्तरण और उपलब्ध स्रोत-संगत ऐतिहासिक अंग्रेज़ी अनुवाद।

गहराई 4 / 4

स्रोत-सन्दर्भ तैयार
बहुभाषी सामग्री मॉडल तैयार
ज्ञान-परीक्षण मार्ग तैयार
डिजिटल ग्रन्थ संस्करण
विषय-सूची
डिजिटल ग्रन्थ संस्करण

सूक्त १०१

16 मन्त्रों वाला सम्पूर्ण ऋग्वेद सूक्त: संस्कृत पाठ, IAST लिप्यन्तरण और उपलब्ध स्रोत-संगत ऐतिहासिक अंग्रेज़ी अनुवाद।

पृष्ठ 1 में से 18
आपका स्थान सुरक्षित है

बटन, स्वाइप या बाएँ-दाएँ तीर कुंजियों से पृष्ठ पलटें।

निरन्तर पाठ के रूप में पढ़ें

Rigveda 8.101.1

Rigveda 8.101.1
मूल पाठ

ऋधगित्था स मर्त्यः शशमे देवतातये। यो नूनं मित्रावरुणावभिष्टय आचक्रे हव्यदातये॥

लिप्यन्तरण

ṛdhagitthā sa martyaḥ śaśame devatātaye | yo nūnaṁ mitrāvaruṇāvabhiṣṭaya ācakre havyadātaye ||

Rigveda 8.101.2

Rigveda 8.101.2
मूल पाठ

वर्षिष्ठक्षत्रा उरुचक्षसा नरा राजाना दीर्घश्रुत्तमा। ता बाहुता न दंसना रथर्यतः साकं सूर्यस्य रश्मिभिः॥

लिप्यन्तरण

varṣiṣṭhakṣatrā urucakṣasā narā rājānā dīrghaśruttamā | tā bāhutā na daṁsanā ratharyataḥ sākaṁ sūryasya raśmibhiḥ ||

Rigveda 8.101.3

Rigveda 8.101.3
मूल पाठ

प्र यो वां मित्रावरुणाजिरो दूतो अद्रवत्। अयःशीर्षा मदेरघुः॥

लिप्यन्तरण

pra yo vāṁ mitrāvaruṇājiro dūto adravat | ayaḥśīrṣā maderaghuḥ ||

Rigveda 8.101.4

Rigveda 8.101.4
मूल पाठ

न यः सम्पृच्छे न पुनर्हवीतवे न संवादाय रमते। तस्मान्नो अद्य समृतेरुरुष्यतं बाहुभ्यां न उरुष्यतम्॥

लिप्यन्तरण

na yaḥ sampṛcche na punarhavītave na saṁvādāya ramate | tasmānno adya samṛteruruṣyataṁ bāhubhyāṁ na uruṣyatam ||

Rigveda 8.101.5

Rigveda 8.101.5
मूल पाठ

प्र मित्राय प्रार्यम्णे सचथ्यमृतावसो। वरूथ्यं वरुणे छन्द्यं वचः स्तोत्रं राजसु गायत॥

लिप्यन्तरण

pra mitrāya prāryamṇe sacathyamṛtāvaso | varūthyaṁ varuṇe chandyaṁ vacaḥ stotraṁ rājasu gāyata ||

Rigveda 8.101.6

Rigveda 8.101.6
मूल पाठ

ते हिन्विरे अरुणं जेन्यं वस्वेकं पुत्रं तिसॄणाम्। ते धामान्यमृता मर्त्यानामदब्धा अभि चक्षते॥

लिप्यन्तरण

te hinvire aruṇaṁ jenyaṁ vasvekaṁ putraṁ tisṝṇām | te dhāmānyamṛtā martyānāmadabdhā abhi cakṣate ||

Rigveda 8.101.7

Rigveda 8.101.7
मूल पाठ

आ मे वचांस्युद्यता द्युमत्तमानि कर्त्वा। उभा यातं नासत्या सजोषसा प्रति हव्यानि वीतये॥

लिप्यन्तरण

ā me vacāṁsyudyatā dyumattamāni kartvā | ubhā yātaṁ nāsatyā sajoṣasā prati havyāni vītaye ||

Rigveda 8.101.8

Rigveda 8.101.8
मूल पाठ

रातिं यद्वामरक्षसं हवामहे युवाभ्यां वाजिनीवसू। प्राचीं होत्रां प्रतिरन्तावितं नरा गृणाना जमदग्निना॥

लिप्यन्तरण

rātiṁ yadvāmarakṣasaṁ havāmahe yuvābhyāṁ vājinīvasū | prācīṁ hotrāṁ pratirantāvitaṁ narā gṛṇānā jamadagninā ||

Rigveda 8.101.9

Rigveda 8.101.9
मूल पाठ

आ नो यज्ञं दिविस्पृशं वायो याहि सुमन्मभिः। अन्तः पवित्र उपरि श्रीणानोऽयं शुक्रो अयामि ते॥

लिप्यन्तरण

ā no yajñaṁ divispṛśaṁ vāyo yāhi sumanmabhiḥ | antaḥ pavitra upari śrīṇāno'yaṁ śukro ayāmi te ||

Rigveda 8.101.10

Rigveda 8.101.10
मूल पाठ

वेत्यध्वर्युः पथिभी रजिष्ठैः प्रति हव्यानि वीतये। अधा नियुत्व उभयस्य नः पिब शुचिं सोमं गवाशिरम्॥

लिप्यन्तरण

vetyadhvaryuḥ pathibhī rajiṣṭhaiḥ prati havyāni vītaye | adhā niyutva ubhayasya naḥ piba śuciṁ somaṁ gavāśiram ||

Rigveda 8.101.11

Rigveda 8.101.11
मूल पाठ

बण्महाँ असि सूर्य बळादित्य महाँ असि। महस्ते सतो महिमा पनस्यतेऽद्धा देव महाँ असि॥

लिप्यन्तरण

baṇmahā asi sūrya baḻāditya mahā asi | mahaste sato mahimā panasyate'ddhā deva mahā asi ||

Rigveda 8.101.12

Rigveda 8.101.12
मूल पाठ

बट् सूर्य श्रवसा महाँ असि सत्रा देव महाँ असि। मह्ना देवानामसुर्यः पुरोहितो विभु ज्योतिरदाभ्यम्॥

लिप्यन्तरण

baṭ sūrya śravasā mahā asi satrā deva mahā asi | mahnā devānāmasuryaḥ purohito vibhu jyotiradābhyam ||

Rigveda 8.101.13

Rigveda 8.101.13
मूल पाठ

इयं या नीच्यर्किणी रूपा रोहिण्या कृता। चित्रेव प्रत्यदर्श्यायत्यन्तर्दशसु बाहुषु॥

लिप्यन्तरण

iyaṁ yā nīcyarkiṇī rūpā rohiṇyā kṛtā | citreva pratyadarśyāyatyantardaśasu bāhuṣu ||

Rigveda 8.101.14

Rigveda 8.101.14
मूल पाठ

प्रजा ह तिस्रो अत्यायमीयुर्न्यन्या अर्कमभितो विविश्रे। बृहद्ध तस्थौ भुवनेष्वन्तः पवमानो हरित आ विवेश॥

लिप्यन्तरण

prajā ha tisro atyāyamīyurnyanyā arkamabhito viviśre | bṛhaddha tasthau bhuvaneṣvantaḥ pavamāno harita ā viveśa ||

Rigveda 8.101.15

Rigveda 8.101.15
मूल पाठ

माता रुद्राणां दुहिता वसूनां स्वसादित्यानाममृतस्य नाभिः। प्र नु वोचं चिकितुषे जनाय मा गामनागामदितिं वधिष्ट॥

लिप्यन्तरण

mātā rudrāṇāṁ duhitā vasūnāṁ svasādityānāmamṛtasya nābhiḥ | pra nu vocaṁ cikituṣe janāya mā gāmanāgāmaditiṁ vadhiṣṭa ||

Rigveda 8.101.16

Rigveda 8.101.16
मूल पाठ

वचोविदं वाचमुदीरयन्तीं विश्वाभिर्धीभिरुपतिष्ठमानाम्। देवीं देवेभ्यः पर्येयुषीं गामा मावृक्त मर्त्यो दभ्रचेताः॥

लिप्यन्तरण

vacovidaṁ vācamudīrayantīṁ viśvābhirdhībhirupatiṣṭhamānām | devīṁ devebhyaḥ paryeyuṣīṁ gāmā māvṛkta martyo dabhracetāḥ ||

स्रोत और सम्पादकीय विवरण

  1. Rigveda Mandala 8, machine-readable Sanskrit and Roman textMandala 8Sanskrit Documents
  2. Rigveda Shakala Samhita, Mandala 8, Sukta 101RV 8.101Vedic Heritage Portal, Ministry of Culture, Government of India
एक स्पष्ट उत्तर

सामान्य प्रश्न

सूक्त १०१ क्या है?

सूक्त १०१ सनातन धर्म ज्ञान-मानचित्र का एक बिन्दु है। यह पृष्ठ इसे उसके शास्त्रीय, दार्शनिक या जीवंत परम्परा के सन्दर्भ में रखता है और इसकी शाखाओं, स्रोतों तथा सम्बन्धित मार्गों से जोड़ता है।