सूक्त ८६
23 मन्त्रसहित सम्पूर्ण ऋग्वेद सूक्त: संस्कृत पाठ, IAST लिप्यन्तरण र उपलब्ध स्रोतसँग मिलेका ऐतिहासिक अङ्ग्रेजी अनुवाद।
23 मन्त्रसहित सम्पूर्ण ऋग्वेद सूक्त: संस्कृत पाठ, IAST लिप्यन्तरण र उपलब्ध स्रोतसँग मिलेका ऐतिहासिक अङ्ग्रेजी अनुवाद।
गहिराइ 4 / 4
23 मन्त्रसहित सम्पूर्ण ऋग्वेद सूक्त: संस्कृत पाठ, IAST लिप्यन्तरण र उपलब्ध स्रोतसँग मिलेका ऐतिहासिक अङ्ग्रेजी अनुवाद।
बटन, स्वाइप वा बायाँ-दायाँ तीर कुञ्जीले पृष्ठ पल्टाउनुहोस्।
वि हि सोतोरसृक्षत नेन्द्रं देवममंसत। यत्रामदद्वृषाकपिरर्यः पुष्टेषु मत्सखा विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणvi hi sotorasṛkṣata nendraṁ devamamaṁsata | yatrāmadadvṛṣākapiraryaḥ puṣṭeṣu matsakhā viśvasmādindra uttaraḥ ||
परा हीन्द्र धावसि वृषाकपेरति व्यथिः। नो अह प्र विन्दस्यन्यत्र सोमपीतये विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणparā hīndra dhāvasi vṛṣākaperati vyathiḥ | no aha pra vindasyanyatra somapītaye viśvasmādindra uttaraḥ ||
किमयं त्वां वृषाकपिश्चकार हरितो मृगः। यस्मा इरस्यसीदु न्वर्यो वा पुष्टिमद्वसु विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणkimayaṁ tvāṁ vṛṣākapiścakāra harito mṛgaḥ | yasmā irasyasīdu nvaryo vā puṣṭimadvasu viśvasmādindra uttaraḥ ||
यमिमं त्वं वृषाकपिं प्रियमिन्द्राभिरक्षसि। श्वा न्वस्य जम्भिषदपि कर्णे वराहयुर्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणyamimaṁ tvaṁ vṛṣākapiṁ priyamindrābhirakṣasi | śvā nvasya jambhiṣadapi karṇe varāhayurviśvasmādindra uttaraḥ ||
प्रिया तष्टानि मे कपिर्व्यक्ता व्यदूदुषत्। शिरो न्वस्य राविषं न सुगं दुष्कृते भुवं विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणpriyā taṣṭāni me kapirvyaktā vyadūduṣat | śiro nvasya rāviṣaṁ na sugaṁ duṣkṛte bhuvaṁ viśvasmādindra uttaraḥ ||
न मत्स्त्री सुभसत्तरा न सुयाशुतरा भुवत्। न मत्प्रतिच्यवीयसी न सक्थ्युद्यमीयसी विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणna matstrī subhasattarā na suyāśutarā bhuvat | na matpraticyavīyasī na sakthyudyamīyasī viśvasmādindra uttaraḥ ||
उवे अम्ब सुलाभिके यथेवाङ्ग भविष्यति। भसन्मे अम्ब सक्थि मे शिरो मे वीव हृष्यति विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणuve amba sulābhike yathevāṅga bhaviṣyati | bhasanme amba sakthi me śiro me vīva hṛṣyati viśvasmādindra uttaraḥ ||
किं सुबाहो स्वङ्गुरे पृथुष्टो पृथुजाघने। किं शूरपत्नि नस्त्वमभ्यमीषि वृषाकपिं विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणkiṁ subāho svaṅgure pṛthuṣṭo pṛthujāghane | kiṁ śūrapatni nastvamabhyamīṣi vṛṣākapiṁ viśvasmādindra uttaraḥ ||
अवीरामिव मामयं शरारुरभि मन्यते। उताहमस्मि वीरिणीन्द्रपत्नी मरुत्सखा विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणavīrāmiva māmayaṁ śarārurabhi manyate | utāhamasmi vīriṇīndrapatnī marutsakhā viśvasmādindra uttaraḥ ||
संहोत्रं स्म पुरा नारी समनं वाव गच्छति। वेधा ऋतस्य वीरिणीन्द्रपत्नी महीयते विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणsaṁhotraṁ sma purā nārī samanaṁ vāva gacchati | vedhā ṛtasya vīriṇīndrapatnī mahīyate viśvasmādindra uttaraḥ ||
इन्द्राणीमासु नारिषु सुभगामहमश्रवम्। नह्यस्या अपरं चन जरसा मरते पतिर्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणindrāṇīmāsu nāriṣu subhagāmahamaśravam | nahyasyā aparaṁ cana jarasā marate patirviśvasmādindra uttaraḥ ||
नाहमिन्द्राणि रारण सख्युर्वृषाकपेरृते। यस्येदमप्यं हविः प्रियं देवेषु गच्छति विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणnāhamindrāṇi rāraṇa sakhyurvṛṣākaperṛte | yasyedamapyaṁ haviḥ priyaṁ deveṣu gacchati viśvasmādindra uttaraḥ ||
वृषाकपायि रेवति सुपुत्र आदु सुस्नुषे। घसत्त इन्द्र उक्षणः प्रियं काचित्करं हविर्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणvṛṣākapāyi revati suputra ādu susnuṣe | ghasatta indra ukṣaṇaḥ priyaṁ kācitkaraṁ havirviśvasmādindra uttaraḥ ||
उक्ष्णो हि मे पञ्चदश साकं पचन्ति विंशतिम्। उताहमद्मि पीव इदुभा कुक्षी पृणन्ति मे विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणukṣṇo hi me pañcadaśa sākaṁ pacanti viṁśatim | utāhamadmi pīva idubhā kukṣī pṛṇanti me viśvasmādindra uttaraḥ ||
वृषभो न तिग्मशृङ्गोऽन्तर्यूथेषु रोरुवत्। मन्थस्त इन्द्र शं हृदे यं ते सुनोति भावयुर्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणvṛṣabho na tigmaśṛṅgo'ntaryūtheṣu roruvat | manthasta indra śaṁ hṛde yaṁ te sunoti bhāvayurviśvasmādindra uttaraḥ ||
न सेशे यस्य रम्बतेऽन्तरा सक्थ्या कपृत्। सेदीशे यस्य रोमशं निषेदुषो विजृम्भते विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणna seśe yasya rambate'ntarā sakthyā kapṛt | sedīśe yasya romaśaṁ niṣeduṣo vijṛmbhate viśvasmādindra uttaraḥ ||
न सेशे यस्य रोमशं निषेदुषो विजृम्भते। सेदीशे यस्य रम्बतेऽन्तरा सक्थ्या कपृद्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणna seśe yasya romaśaṁ niṣeduṣo vijṛmbhate | sedīśe yasya rambate'ntarā sakthyā kapṛdviśvasmādindra uttaraḥ ||
अयमिन्द्र वृषाकपिः परस्वन्तं हतं विदत्। असिं सूनां नवं चरुमादेधस्यान आचितं विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणayamindra vṛṣākapiḥ parasvantaṁ hataṁ vidat | asiṁ sūnāṁ navaṁ carumādedhasyāna ācitaṁ viśvasmādindra uttaraḥ ||
अयमेमि विचाकशद्विचिन्वन्दासमार्यम्। पिबामि पाकसुत्वनोऽभि धीरमचाकशं विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणayamemi vicākaśadvicinvandāsamāryam | pibāmi pākasutvano'bhi dhīramacākaśaṁ viśvasmādindra uttaraḥ ||
धन्व च यत्कृन्तत्रं च कति स्वित्ता वि योजना। नेदीयसो वृषाकपेऽस्तमेहि गृहाँ उप विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणdhanva ca yatkṛntatraṁ ca kati svittā vi yojanā | nedīyaso vṛṣākape'stamehi gṛhā upa viśvasmādindra uttaraḥ ||
पुनरेहि वृषाकपे सुविता कल्पयावहै। य एष स्वप्ननंशनोऽस्तमेषि पथा पुनर्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणpunarehi vṛṣākape suvitā kalpayāvahai | ya eṣa svapnanaṁśano'stameṣi pathā punarviśvasmādindra uttaraḥ ||
यदुदञ्चो वृषाकपे गृहमिन्द्राजगन्तन। क्व स्य पुल्वघो मृगः कमगञ्जनयोपनो विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणyadudañco vṛṣākape gṛhamindrājagantana | kva sya pulvagho mṛgaḥ kamagañjanayopano viśvasmādindra uttaraḥ ||
पर्शुर्ह नाम मानवी साकं ससूव विंशतिम्। भद्रं भल त्यस्या अभूद्यस्या उदरमामयद्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः॥
लिप्यन्तरणparśurha nāma mānavī sākaṁ sasūva viṁśatim | bhadraṁ bhala tyasyā abhūdyasyā udaramāmayadviśvasmādindra uttaraḥ ||
सूक्त ८६ सनातन धर्म ज्ञान-मानचित्रको एउटा बिन्दु हो। यस पृष्ठले यसलाई शास्त्रीय, दार्शनिक वा जीवन्त परम्पराको सन्दर्भमा राख्छ र यसका शाखा, स्रोत तथा सम्बन्धित मार्गसँग जोड्छ।