सूक्त १२४
13 मन्त्रसहित सम्पूर्ण ऋग्वेद सूक्त: संस्कृत पाठ, IAST लिप्यन्तरण र उपलब्ध स्रोतसँग मिलेका ऐतिहासिक अङ्ग्रेजी अनुवाद।
13 मन्त्रसहित सम्पूर्ण ऋग्वेद सूक्त: संस्कृत पाठ, IAST लिप्यन्तरण र उपलब्ध स्रोतसँग मिलेका ऐतिहासिक अङ्ग्रेजी अनुवाद।
गहिराइ 4 / 4
13 मन्त्रसहित सम्पूर्ण ऋग्वेद सूक्त: संस्कृत पाठ, IAST लिप्यन्तरण र उपलब्ध स्रोतसँग मिलेका ऐतिहासिक अङ्ग्रेजी अनुवाद।
बटन, स्वाइप वा बायाँ-दायाँ तीर कुञ्जीले पृष्ठ पल्टाउनुहोस्।
उषा उच्छन्ती समिधाने अग्ना उद्यन्सूर्य उर्विया ज्योतिरश्रेत्। देवो नो अत्र सविता न्वर्थं प्रासावीद्द्विपत्प्र चतुष्पदित्यै॥
लिप्यन्तरणuṣā ucchantī samidhāne agnā udyansūrya urviyā jyotiraśret | devo no atra savitā nvarthaṁ prāsāvīddvipatpra catuṣpadityai ||
अनुवादTHE Dawn refulgent when the fire is kindled, and the Sun rising, far diffuse their brightness. Savitar, God, hath sentus forth to labour, each quadruped, each biped, to be active.
English translation: Ralph T. H. Griffith, 1896.अमिनती दैव्यानि व्रतानि प्रमिनती मनुष्या युगानि। ईयुषीणामुपमा शश्वतीनामायतीनां प्रथमोषा व्यद्यौत्॥
लिप्यन्तरणaminatī daivyāni vratāni praminatī manuṣyā yugāni | īyuṣīṇāmupamā śaśvatīnāmāyatīnāṁ prathamoṣā vyadyaut ||
अनुवादNot interrupting heavenly ordinances, although she minisheth human generations. The last of endless morns that have departed, the first of those that come, Dawn brightly shineth.
English translation: Ralph T. H. Griffith, 1896.एषा दिवो दुहिता प्रत्यदर्शि ज्योतिर्वसाना समना पुरस्तात्। ऋतस्य पन्थामन्वेति साधु प्रजानतीव न दिशो मिनाति॥
लिप्यन्तरणeṣā divo duhitā pratyadarśi jyotirvasānā samanā purastāt | ṛtasya panthāmanveti sādhu prajānatīva na diśo mināti ||
अनुवादThere in the eastern region she, Heaven's Daughter, arrayed in garments all of light, appeareth. Truly she fo1loweth the path of Order, nor faileth, knowing well, the heavenly quarters.
English translation: Ralph T. H. Griffith, 1896.उपो अदर्शि शुन्ध्युवो न वक्षो नोधा इवाविरकृत प्रियाणि। अद्मसन्न ससतो बोधयन्ती शश्वत्तमागात्पुनरेयुषीणाम्॥
लिप्यन्तरणupo adarśi śundhyuvo na vakṣo nodhā ivāvirakṛta priyāṇi | admasanna sasato bodhayantī śaśvattamāgātpunareyuṣīṇām ||
अनुवादNear is she seen, as 'twere the Bright One's bosom: she showeth sweet things like a new song- singer. She cometh like a fly awaking sleepers, of all. returning dames most true and constant.
English translation: Ralph T. H. Griffith, 1896.पूर्वे अर्धे रजसो अप्त्यस्य गवां जनित्र्यकृत प्र केतुम्। व्यु प्रथते वितरं वरीय ओभा पृणन्ती पित्रोरुपस्था॥
लिप्यन्तरणpūrve ardhe rajaso aptyasya gavāṁ janitryakṛta pra ketum | vyu prathate vitaraṁ varīya obhā pṛṇantī pitrorupasthā ||
अनुवादThere in the east half of the watery region the Mother of the Cows hath shown her ensign. Wider and wider still she spreadeth onward, and filleth full the laps of both heir Parents.
English translation: Ralph T. H. Griffith, 1896.एवेदेषा पुरुतमा दृशे कं नाजामिं न परि वृणक्ति जामिम्। अरेपसा तन्वा शाशदाना नार्भादीषते न महो विभाती॥
लिप्यन्तरणevedeṣā purutamā dṛśe kaṁ nājāmiṁ na pari vṛṇakti jāmim | arepasā tanvā śāśadānā nārbhādīṣate na maho vibhātī ||
अनुवादShe, verily, exceeding vast to look on debarreth from her light nor kin nor stranger. Proud of her spotless form she, brightly shiming, turneth not from the high nor froom the humble.
English translation: Ralph T. H. Griffith, 1896.अभ्रातेव पुंस एति प्रतीची गर्तारुगिव सनये धनानाम्। जायेव पत्य उशती सुवासा उषा हस्रेव नि रिणीते अप्सः॥
लिप्यन्तरणabhrāteva puṁsa eti pratīcī gartārugiva sanaye dhanānām | jāyeva patya uśatī suvāsā uṣā hasreva ni riṇīte apsaḥ ||
अनुवादShe seeketh men, as she who hath no brother, mounting her car, as 'twere to gather riches. Dawn, like a loving matron for her husband, smiling and well attired, unmasks her beauty.
English translation: Ralph T. H. Griffith, 1896.स्वसा स्वस्रे ज्यायस्यै योनिमारैगपैत्यस्याः प्रतिचक्ष्येव। व्युच्छन्ती रश्मिभिः सूर्यस्याञ्ज्यङ्क्ते समनगा इव व्राः॥
लिप्यन्तरणsvasā svasre jyāyasyai yonimāraigapaityasyāḥ praticakṣyeva | vyucchantī raśmibhiḥ sūryasyāñjyaṅkte samanagā iva vrāḥ ||
अनुवादThe Sister quitteth, for the elder Sister, her place, and having looked on her departeth. She decks her beauty, shining forth with sunbeams, like women trooping to the festal meeting.
English translation: Ralph T. H. Griffith, 1896.आसां पूर्वासामहसु स्वसॄणामपरा पूर्वामभ्येति पश्चात्। ताः प्रत्नवन्नव्यसीर्नूनमस्मे रेवदुच्छन्तु सुदिना उषासः॥
लिप्यन्तरणāsāṁ pūrvāsāmahasu svasṝṇāmaparā pūrvāmabhyeti paścāt | tāḥ pratnavannavyasīrnūnamasme revaducchantu sudinā uṣāsaḥ ||
अनुवादTo all these Sisters who ere now have vanished a later one each day in course succeedeth. So, like the past, with days of happy fortune, may the new Dawns shine forth on us with riches.
English translation: Ralph T. H. Griffith, 1896.प्र बोधयोषः पृणतो मघोन्यबुध्यमानाः पणयः ससन्तु। रेवदुच्छ मघवद्भ्यो मघोनि रेवत्स्तोत्रे सूनृते जारयन्ती॥
लिप्यन्तरणpra bodhayoṣaḥ pṛṇato maghonyabudhyamānāḥ paṇayaḥ sasantu | revaduccha maghavadbhyo maghoni revatstotre sūnṛte jārayantī ||
अनुवादRouse up, O Wealthy One, the liberal givers; let niggard traffickers sleep on unwakened: Shine richly, Wealthy One, on those who worship, richly, glad. Dawn while wasting, on the singer.
English translation: Ralph T. H. Griffith, 1896.अवेयमश्वैद्युवतिः पुरस्ताद्युङ्क्ते गवामरुणानामनीकम्। वि नूनमुच्छादसति प्र केतुर्गृहंगृहमुप तिष्ठाते अग्निः॥
लिप्यन्तरणaveyamaśvaidyuvatiḥ purastādyuṅkte gavāmaruṇānāmanīkam | vi nūnamucchādasati pra keturgṛhaṁgṛhamupa tiṣṭhāte agniḥ ||
अनुवादThis young Maid from the east hath shone upon us; she harnesseth her team of bright red oxen. She will beam forth, the light will hasten hither, and Agni will be present in each dwelling.
English translation: Ralph T. H. Griffith, 1896.उत्ते वयश्चिद्वसतेरपप्तन्नरश्च ये पितुभाजो व्युष्टौ। अमा सते वहसि भूरि वाममुषो देवि दाशुषे मर्त्याय॥
लिप्यन्तरणutte vayaścidvasaterapaptannaraśca ye pitubhājo vyuṣṭau | amā sate vahasi bhūri vāmamuṣo devi dāśuṣe martyāya ||
अनुवादAs the birds fly forth from their resting places, so men with store of food rise at thy dawning. Yea, to the liberal mortal who remaineth at home, O Goddess Dawn, much good thou bringest.
English translation: Ralph T. H. Griffith, 1896.अस्तोढ्वं स्तोम्या ब्रह्मणा मेऽवीवृधध्वमुशतीरुषासः। युष्माकं देवीरवसा सनेम सहस्रिणं च शतिनं च वाजम्॥
लिप्यन्तरणastoḍhvaṁ stomyā brahmaṇā me'vīvṛdhadhvamuśatīruṣāsaḥ | yuṣmākaṁ devīravasā sanema sahasriṇaṁ ca śatinaṁ ca vājam ||
अनुवादPraised through my prayer be ye who should be lauded. Ye have increased our wealth, ye Dawns who love us. Goddesses, may we win by your good favour wealth to be told by hundreds and by thousands.
English translation: Ralph T. H. Griffith, 1896.सूक्त १२४ सनातन धर्म ज्ञान-मानचित्रको एउटा बिन्दु हो। यस पृष्ठले यसलाई शास्त्रीय, दार्शनिक वा जीवन्त परम्पराको सन्दर्भमा राख्छ र यसका शाखा, स्रोत तथा सम्बन्धित मार्गसँग जोड्छ।