text

सूक्त ९१

23 मन्त्रसहित सम्पूर्ण ऋग्वेद सूक्त: संस्कृत पाठ, IAST लिप्यन्तरण र उपलब्ध स्रोतसँग मिलेका ऐतिहासिक अङ्ग्रेजी अनुवाद।

गहिराइ 4 / 4

स्रोत-सन्दर्भ तयार
बहुभाषी सामग्री मोडेल तयार
ज्ञान-परीक्षण मार्ग तयार
डिजिटल ग्रन्थ संस्करण
विषयसूची
डिजिटल ग्रन्थ संस्करण

सूक्त ९१

23 मन्त्रसहित सम्पूर्ण ऋग्वेद सूक्त: संस्कृत पाठ, IAST लिप्यन्तरण र उपलब्ध स्रोतसँग मिलेका ऐतिहासिक अङ्ग्रेजी अनुवाद।

पृष्ठ 1 मध्ये 25
तपाईंको स्थान सुरक्षित छ

बटन, स्वाइप वा बायाँ-दायाँ तीर कुञ्जीले पृष्ठ पल्टाउनुहोस्।

निरन्तर पाठका रूपमा पढ्नुहोस्

Rigveda 1.91.1

Rigveda 1.91.1
मूल पाठ

त्वं सोम प्र चिकितो मनीषा त्वं रजिष्ठमनु नेषि पन्थाम्। तव प्रणीती पितरो न इन्दो देवेषु रत्नमभजन्त धीराः॥

लिप्यन्तरण

tvaṁ soma pra cikito manīṣā tvaṁ rajiṣṭhamanu neṣi panthām | tava praṇītī pitaro na indo deveṣu ratnamabhajanta dhīrāḥ ||

Rigveda 1.91.2

Rigveda 1.91.2
मूल पाठ

त्वं सोम क्रतुभिः सुक्रतुर्भूस्त्वं दक्षैः सुदक्षो विश्ववेदाः। त्वं वृषा वृषत्वेभिर्महित्वा द्युम्नेभिर्द्युम्न्यभवो नृचक्षाः॥

लिप्यन्तरण

tvaṁ soma kratubhiḥ sukraturbhūstvaṁ dakṣaiḥ sudakṣo viśvavedāḥ | tvaṁ vṛṣā vṛṣatvebhirmahitvā dyumnebhirdyumnyabhavo nṛcakṣāḥ ||

Rigveda 1.91.3

Rigveda 1.91.3
मूल पाठ

राज्ञो नु ते वरुणस्य व्रतानि बृहद्गभीरं तव सोम धाम। शुचिष्ट्वमसि प्रियो न मित्रो दक्षाय्यो अर्यमेवासि सोम॥

लिप्यन्तरण

rājño nu te varuṇasya vratāni bṛhadgabhīraṁ tava soma dhāma | śuciṣṭvamasi priyo na mitro dakṣāyyo aryamevāsi soma ||

Rigveda 1.91.4

Rigveda 1.91.4
मूल पाठ

या ते धामानि दिवि या पृथिव्यां या पर्वतेष्वोषधीष्वप्सु। तेभिर्नो विश्वैः सुमना अहेळन्राजन्सोम प्रति हव्या गृभाय॥

लिप्यन्तरण

yā te dhāmāni divi yā pṛthivyāṁ yā parvateṣvoṣadhīṣvapsu | tebhirno viśvaiḥ sumanā aheḻanrājansoma prati havyā gṛbhāya ||

Rigveda 1.91.5

Rigveda 1.91.5
मूल पाठ

त्वं सोमासि सत्पतिस्त्वं राजोत वृत्रहा। त्वं भद्रो असि क्रतुः॥

लिप्यन्तरण

tvaṁ somāsi satpatistvaṁ rājota vṛtrahā | tvaṁ bhadro asi kratuḥ ||

Rigveda 1.91.6

Rigveda 1.91.6
मूल पाठ

त्वं च सोम नो वशो जीवातुं न मरामहे। प्रियस्तोत्रो वनस्पतिः॥

लिप्यन्तरण

tvaṁ ca soma no vaśo jīvātuṁ na marāmahe | priyastotro vanaspatiḥ ||

Rigveda 1.91.7

Rigveda 1.91.7
मूल पाठ

त्वं सोम महे भगं त्वं यून ऋतायते। दक्षं दधासि जीवसे॥

लिप्यन्तरण

tvaṁ soma mahe bhagaṁ tvaṁ yūna ṛtāyate | dakṣaṁ dadhāsi jīvase ||

Rigveda 1.91.8

Rigveda 1.91.8
मूल पाठ

त्वं नः सोम विश्वतो रक्षा राजन्नघायतः। न रिष्येत्त्वावतः सखा॥

लिप्यन्तरण

tvaṁ naḥ soma viśvato rakṣā rājannaghāyataḥ | na riṣyettvāvataḥ sakhā ||

Rigveda 1.91.9

Rigveda 1.91.9
मूल पाठ

सोम यास्ते मयोभुव ऊतयः सन्ति दाशुषे। ताभिर्नोऽविता भव॥

लिप्यन्तरण

soma yāste mayobhuva ūtayaḥ santi dāśuṣe | tābhirno'vitā bhava ||

Rigveda 1.91.10

Rigveda 1.91.10
मूल पाठ

इमं यज्ञमिदं वचो जुजुषाण उपागहि। सोम त्वं नो वृधे भव॥

लिप्यन्तरण

imaṁ yajñamidaṁ vaco jujuṣāṇa upāgahi | soma tvaṁ no vṛdhe bhava ||

Rigveda 1.91.11

Rigveda 1.91.11
मूल पाठ

सोम गीर्भिष्ट्वा वयं वर्धयामो वचोविदः। सुमृळीको न आ विश॥

लिप्यन्तरण

soma gīrbhiṣṭvā vayaṁ vardhayāmo vacovidaḥ | sumṛḻīko na ā viśa ||

Rigveda 1.91.12

Rigveda 1.91.12
मूल पाठ

गयस्फानो अमीवहा वसुवित्पुष्टिवर्धनः। सुमित्रः सोम नो भव॥

लिप्यन्तरण

gayasphāno amīvahā vasuvitpuṣṭivardhanaḥ | sumitraḥ soma no bhava ||

Rigveda 1.91.13

Rigveda 1.91.13
मूल पाठ

सोम रारन्धि नो हृदि गावो न यवसेष्वा। मर्य इव स्व ओक्ये॥

लिप्यन्तरण

soma rārandhi no hṛdi gāvo na yavaseṣvā | marya iva sva okye ||

Rigveda 1.91.14

Rigveda 1.91.14
मूल पाठ

यः सोम सख्ये तव रारणद्देव मर्त्यः। तं दक्षः सचते कविः॥

लिप्यन्तरण

yaḥ soma sakhye tava rāraṇaddeva martyaḥ | taṁ dakṣaḥ sacate kaviḥ ||

Rigveda 1.91.15

Rigveda 1.91.15
मूल पाठ

उरुष्या णो अभिशस्तेः सोम नि पाह्यंहसः। सखा सुशेव एधि नः॥

लिप्यन्तरण

uruṣyā ṇo abhiśasteḥ soma ni pāhyaṁhasaḥ | sakhā suśeva edhi naḥ ||

Rigveda 1.91.16

Rigveda 1.91.16
मूल पाठ

आ प्यायस्व समेतु ते विश्वतः सोम वृष्ण्यम्। भवा वाजस्य संगथे॥

लिप्यन्तरण

ā pyāyasva sametu te viśvataḥ soma vṛṣṇyam | bhavā vājasya saṁgathe ||

Rigveda 1.91.17

Rigveda 1.91.17
मूल पाठ

आ प्यायस्व मदिन्तम सोम विश्वेभिरंशुभिः। भवा नः सुश्रवस्तमः सखा वृधे॥

लिप्यन्तरण

ā pyāyasva madintama soma viśvebhiraṁśubhiḥ | bhavā naḥ suśravastamaḥ sakhā vṛdhe ||

Rigveda 1.91.18

Rigveda 1.91.18
मूल पाठ

सं ते पयांसि समु यन्तु वाजाः सं वृष्ण्यान्यभिमातिषाहः। आप्यायमानो अमृताय सोम दिवि श्रवांस्युत्तमानि धिष्व॥

लिप्यन्तरण

saṁ te payāṁsi samu yantu vājāḥ saṁ vṛṣṇyānyabhimātiṣāhaḥ | āpyāyamāno amṛtāya soma divi śravāṁsyuttamāni dhiṣva ||

Rigveda 1.91.19

Rigveda 1.91.19
मूल पाठ

या ते धामानि हविषा यजन्ति ता ते विश्वा परिभूरस्तु यज्ञम्। गयस्फानः प्रतरणः सुवीरोऽवीरहा प्र चरा सोम दुर्यान्॥

लिप्यन्तरण

yā te dhāmāni haviṣā yajanti tā te viśvā paribhūrastu yajñam | gayasphānaḥ prataraṇaḥ suvīro'vīrahā pra carā soma duryān ||

Rigveda 1.91.20

Rigveda 1.91.20
मूल पाठ

सोमो धेनुं सोमो अर्वन्तमाशुं सोमो वीरं कर्मण्यं ददाति। सादन्यं विदथ्यं सभेयं पितृश्रवणं यो ददाशदस्मै॥

लिप्यन्तरण

somo dhenuṁ somo arvantamāśuṁ somo vīraṁ karmaṇyaṁ dadāti | sādanyaṁ vidathyaṁ sabheyaṁ pitṛśravaṇaṁ yo dadāśadasmai ||

Rigveda 1.91.21

Rigveda 1.91.21
मूल पाठ

अषाळ्हं युत्सु पृतनासु पप्रिं स्वर्षामप्सां वृजनस्य गोपाम्। भरेषुजां सुक्षितिं सुश्रवसं जयन्तं त्वामनु मदेम सोम॥

लिप्यन्तरण

aṣāḻhaṁ yutsu pṛtanāsu papriṁ svarṣāmapsāṁ vṛjanasya gopām | bhareṣujāṁ sukṣitiṁ suśravasaṁ jayantaṁ tvāmanu madema soma ||

Rigveda 1.91.22

Rigveda 1.91.22
मूल पाठ

त्वमिमा ओषधीः सोम विश्वास्त्वमपो अजनयस्त्वं गाः। त्वमा ततन्थोर्वन्तरिक्षं त्वं ज्योतिषा वि तमो ववर्थ॥

लिप्यन्तरण

tvamimā oṣadhīḥ soma viśvāstvamapo ajanayastvaṁ gāḥ | tvamā tatanthorvantarikṣaṁ tvaṁ jyotiṣā vi tamo vavartha ||

Rigveda 1.91.23

Rigveda 1.91.23
मूल पाठ

देवेन नो मनसा देव सोम रायो भागं सहसावन्नभि युध्य। मा त्वा तनदीशिषे वीर्यस्योभयेभ्यः प्र चिकित्सा गविष्टौ॥

लिप्यन्तरण

devena no manasā deva soma rāyo bhāgaṁ sahasāvannabhi yudhya | mā tvā tanadīśiṣe vīryasyobhayebhyaḥ pra cikitsā gaviṣṭau ||

स्रोत र सम्पादकीय विवरण

  1. Rigveda Mandala 1, machine-readable Sanskrit and Roman text — Mandala 1Sanskrit Documents
  2. Rigveda Shakala Samhita, Mandala 1, Sukta 91 — RV 1.91Vedic Heritage Portal, Ministry of Culture, Government of India
एउटा स्पष्ट उत्तर

सामान्य प्रश्न

सूक्त ९१ के हो?

सूक्त ९१ सनातन धर्म ज्ञान-मानचित्रको एउटा बिन्दु हो। यस पृष्ठले यसलाई शास्त्रीय, दार्शनिक वा जीवन्त परम्पराको सन्दर्भमा राख्छ र यसका शाखा, स्रोत तथा सम्बन्धित मार्गसँग जोड्छ।